Van een betonnen tunnel in de woestijn tot een huis waar zelfs de deurklink kunst ademt: sommige werken laten zich niet vangen in een museumzaal. Dit is kunst die je moet ervaren, voelen, bijna bewonen. MASTERS zet vijf bijzondere kunstervaringen op een rij die je meenemen buiten de gebaande paden…
Zon, zand en zielenrust
In het uitgestrekte woestijnlandschap van het Great Basin Desert in Utah liggen vier betonnen cilinders ogenschijnlijk achteloos neergelegd. Maar wie beter kijkt, ontdekt: dit is geen infrastructuur, dit is iconische land art. Sun Tunnels (1976), het meesterwerk van kunstenaar Nancy Holt, is een minimalistisch monument voor de zon. De vier enorme tunnels (elk bijna 6 meter lang en 2,5 meter in doorsnee) zijn zodanig geplaatst dat de zomer- en winterzonnewende er perfect doorheen schijnt. In de wanden zijn gaten geboord in patronen die corresponderen met sterrenbeelden als Draco en Perseus, waardoor het werk ook ’s nachts een kosmische connectie heeft. Hier ben je letterlijk in lijn met de zon, de sterren en jezelf. De tunnels kaderen het landschap, vangen het licht, maken je klein en groots tegelijk. Het werk vraagt niets, behalve dat je even stilstaat. In een wereld vol prikkels is dát misschien wel de grootste luxe.

Omgeven door kunst
Te midden van het glooiende landschap van East Sussex, in Firle, ligt Charleston: een landhuis dat geen museum werd, maar een kunstwerk op zich. Vanaf 1916 was dit het buitenverblijf van kunstenares Vanessa Bell en haar levensgezel Duncan Grant, beiden sleutelfiguren in de legendarische Bloomsburygroep – een bonte verzameling vrije denkers, kunstenaars en schrijvers onder wie Virginia Woolf, John Maynard Keynes en E.M. Forster. In Charleston leefden ze hun kunst, letterlijk. Muren, deuren, meubels, lampen, textiel: alles werd beschilderd, bewerkt en vormgegeven met invloeden van het postimpressionisme, Picasso, Cézanne en de Arts and Crafts Movement. Zelfs de tuin werd getransformeerd tot een levend schilderij, met bloemen, mozaïeken, beelden en vijvers. Hier werd niet alleen gewoond, maar voortdurend gecreëerd. Vanuit de voormalige stal werkten Bell en Grant aan opdrachten, ontwierpen ze behang, keramiek en meubels, en schilderden ze zelfs kerkinterieurs. Vandaag de dag is Charleston open voor publiek, maar het voelt nog steeds alsof je bij de kunstenaars thuis bent. Elk detail draagt sporen van hun hand: van beschilderde tafels en deurpanelen tot slimme lichtval via zelfgemaakte keramieken lampen. Charleston is geen doorsnee country house, maar een intieme tijdcapsule vol lef, liefde en leven. Een plek waar kunst niet aan de muur hangt, maar overal is.

Biometrie als kunstervaring
Het Nederlandse kunstenaarsduo DRIFT onthulde in samenwerking met de Savannah College of Art and Design (SCAD) de installatie Unfold. In de historische Goat Tower van SCAD Lacoste (Provence) worden bezoekers onderdeel van een zintuiglijke AI-ervaring waarin lichaam, natuur en technologie samenkomen. Zodra je de ruimte betreedt, worden je biometrische gegevens, zoals hartslag en ademhaling, real time vertaald naar bewegende visuals en een soundscape. Geïnspireerd op lokale flora uit de Provence verandert elke interactie in een unieke audiovisuele momentopname van jezelf. Unfold ademt DRIFT’s missie: natuurlijke ritmes tastbaar maken via licht en beweging, en de bezoeker uitnodigen om weer in contact te komen met zijn omgeving én innerlijke wereld.
De focus op vergankelijkheid
Afgelopen najaar toonde de Antwerpse galerie IBASHO een solotentoonstelling van fotograaf Hajime Kimura (1982, Japan). Deze bestond uit Correspondence, een fictieve vertelling die wortelt in het historische landschap rond Torres Vedras, ten noorden van Lissabon. Hier, langs de linies die ooit Napoleon moesten tegenhouden, liet Kimura zich een maand lang leiden door heuvels, ruïnes en rivieroevers. Zijn beelden, deels letterlijk doordrenkt in het water van de Atlantische Oceaan, vormen een visueel onderzoek naar tijd, vergankelijkheid en de sporen die wij mensen achterlaten. Daarnaast toonde hij ook Matagi: een intiem portret van de laatste traditionele bergjagers uit Noord-Japan. Eeuwenlang leefden zij in symbiose met natuur en dier, maar hun cultuur dreigt te verdwijnen. Kimura’s lens reconstrueert hun wereld – niet als folklore, maar als tastbare herinnering aan een levenswijze die op het punt staat uit te doven. Een tentoonstelling die verleden, heden en toekomst in één adem samenbracht.

Vrijheid getransformeerd
Amy Sherald (Columbus, Georgia, 1973) werkt voornamelijk als portretschilder en beeldt Afro-Amerikanen af in alledaagse situaties. Haar stijl is een vorm van vereenvoudigd realisme, waarbij ze werkt met geënsceneerde foto’s van haar modellen. In 2024 schilderde zij een afbeelding van het Vrijheidsbeeld, gemodelleerd naar de zwarte, transgender kunstenaar Arewa Basit, getiteld Trans Forming Liberty. In juli 2025 trok Sherald haar solotentoonstelling American Sublime terug uit de Smithsonian National Portrait Gallery, nadat het museum overwoog het portret uit de expositie te verwijderen vanwege interne zorgen over mogelijke spanningen met president Donald Trump. Zij beschouwde het als een toegeving aan politieke druk. Het tijdschrift The New Yorker gebruikte Trans Forming Liberty vervolgens als cover. “Trans Forming Liberty stelt ter discussie wie wij toestaan onze nationale symbolen te belichamen en wie we uitwissen”, aldus Sherald. “Het werk eist een vollediger visie op vrijheid, een die ruimte biedt aan de waardigheid van alle lichamen, alle identiteiten. Vrijheid is niet statisch. Zij verandert, en wij moeten mee veranderen. Dit portret confronteert ons met die waarheid.”
Hauserwirth.com | Newyorker.com

