Sinds 2018 is ze burgemeester van Amsterdam, maar ze woont er haar ‘halve leven’ al. Wat valt Femke Halsema (Haarlem, 1966) op aan de ontwikkeling van de stad? En hoe ziet zij de toekomst? “Ik hoop dat de stad net zo eigenzinnig blijft als de afgelopen vijftig jaar.”

Wat is volgens u de meest positieve verandering die de stad in de lopende eeuw heeft ondergaan?  

“Ik woon al mijn halve leven in Amsterdam. En als ik dan kijk naar hoe de stad is veranderd sinds die tijd dan zie je dat de verkrotting die er toen was, plaats heeft gemaakt voor veelal goede woningen voor mensen. De stad is een stuk leefbaarder en veiliger geworden. Daarop mogen we als Amsterdammers best trots zijn.”

Volgens onderzoek van adviesbureau Arcadis is Amsterdam de aantrekkelijkste grote stad ter wereld. Vooral op het gebied van leefbaarheid, vervoer en sociale cohesie scoort de stad hoog. Welk beleid heeft daartoe bijgedragen?  

“Dat zijn natuurlijk prachtige complimenten voor de stad en die herken ik ook. Tegelijkertijd is er niet een knop waar je aan kunt draaien waardoor een leefbare stad ontstaat. Uiteindelijk zijn we dat geworden door Amsterdammers die de stad maken, investeren in leefbaarheid en naar elkaar omkijken. Ik hoop dat we nog lang zo’n stad zullen blijven.”

Amsterdam heeft een rijke geschiedenis van handel en ondernemerschap. Hoe ziet u het DNA van de stad als zakelijk centrum in de toekomst? 

“Amsterdam is inderdaad altijd een stad geweest waar ondernemerschap een belangrijke rol speelt. De combinatie van veel goed opgeleide mensen, mensen die meerdere talen spreken, goede voorzieningen en infrastructuur in Nederland en specifiek de Randstad maken ons aantrekkelijk. Ik hoor vaak van ondernemers en CEO’s van internationale bedrijven dat deze combinatie belangrijk voor hen is. Amsterdam doet dat goed en dat zie je ook op de internationale lijstjes.”

”Amsterdam is inderdaad altijd een stad geweest waar ondernemerschap een belangrijke rol speelt” 

Waar zou u heengaan als u een avond onherkenbaar door de stad kon wandelen?

“De plek waar ik het minst word herkend is het Wallengebied, door het grote aantal toeristen. Daar proberen we als bestuur wat aan te doen. Maar mijn herkenbaarheid vergroten is gelukkig geen doel van de Aanpak Binnenstad.”

Stel u mag speciaal voor Amsterdam een nieuw verkeersbord ontwerpen. Wat zou erop staan? 

“Verkeersborden zijn in principe een noodzakelijk kwaad, dus idealiter sneuvelen er eerder een paar. Maar waar veel mensen samenleven, is het nou eenmaal onvermijdelijk dat we wat regels met elkaar afspreken. Maar ik ga er liever ook niet zelf een nu ter plekke verzinnen.”

We weten dat u uw best doet om ondernemers nog meer maatschappelijk betrokken te krijgen bij Amsterdam. Wat wilt u ondernemers die dit lezen, meegeven? 

“In april is het Nieuw Amsterdams Verbond (NAV) gelanceerd: een organisatie waar bedrijven en vermogende Amsterdammers in contact komen met maatschappelijk initiatieven. Amsterdam kent een lange traditie van omkijken naar elkaar. In de negentiende eeuw had je bijvoorbeeld Christiaan Pieter van Eeghen en Samuel Sarphati die zeer succesvol waren in hun werk en ondernemingen, en tegelijkertijd oog hadden voor diegenen die hulp nodig hadden in hun stad. Nou was in Amsterdam de armoede groot in de negentiende eeuw en waren er minder publieke voorzieningen, maar ook nu zijn er mensen en organisaties die het moeilijk hebben. Het Nieuw Amsterdams Verbond wil daarbij helpen. En het goede nieuws is dat de lezers van MASTERS zich nog kunnen aanmelden als ze willen helpen. Kijk dan vooral even op Nieuwamsterdamsverbond.nl.”

Welk Amsterdams woord verdient een plek in de Van Dale? 

“‘Gogme’ is een typisch en prachtig Amsterdams woord. Het staat voor bluf en bravoure. Eigenschappen die ook weleens als negatief worden gezien, maar wat mij betreft juist staan voor een directheid en mentaliteit die je kan herkennen bij Amsterdammers.”

Als u een dag van baan mocht ruilen met een Amsterdammer, wie zou dat dan zijn? 

“Ik heb het grote genoegen om met politieagenten op pad te mogen. Zwaar werk in soms moeilijke omstandigheden. Wat opvalt: hoe betrokken agenten altijd zijn bij Amsterdammers en hoe goed ze weten wat er speelt. Dat zou ik best weleens een hele dag of langer willen doen.”

Wat betekent het 750-jarig bestaan van Amsterdam voor u persoonlijk?

“Het is prachtig om dit mee te maken. Er zijn zo veel evenementen en initiatieven in de stad. Voor ieder wat wils. Van klein en lokaal tot het feest op de Ring A10 op 21 juni. Ik probeer bij veel evenementen te zijn dit jaar, maar het is vooral een feest waar zo veel mogelijk Amsterdammers plezier aan beleven.”

Hoeveel procent van Amsterdam is volgens u echt nog ‘van de Amsterdammers’? 

“‘Amsterdammer’ is een gevoel. Dat kan je ook zijn als je ergens anders woont.”

Wat is uw belangrijkste wens voor de stad voor de komende 25 jaar? 

“Ik hoop dat de stad de energie houdt die het nu ook heeft. En ik hoop ook dat het een leefbare stad blijft. En ik hoop dat de stad ook net zo eigenzinnig blijft als de afgelopen 50 jaar, dat creatieve ondernemers hier hun plek hebben en bijdragen aan de stad. En mensen zich vrij voelen om zich te blijven uiten.”

Wat kunnen andere wereldsteden van Amsterdam leren? 

“Het mooie van reizen is dat je leert dat er zo veel unieke plekken zijn. We zien natuurlijk dat sommigen steden en stadscentra meer op elkaar beginnen te lijken door onder andere dezelfde winkels. Dus laten we vooral uniek blijven en andere steden idem dito.”

Welke boodschap hebt u voor de jongere generatie Amsterdammers?

“Tegen jonge Amsterdammers zou ik willen zeggen: dit is jouw stad, je hoort erbij! Grijp de kansen die we hier hebben, ook de kans om hulp te krijgen als dat nodig is. Maar ook: geniet van de stad, heb oog voor de schoonheid en wees vrij.”